به گزارش ایرنا در شهرستان تفت و در دامنه های شیرکوه روستاهایی وجود دارد که بسیاری از آنها در چند سال اخیر به دلیل خشکسالی کشاورزی را رها کرده اند و بسیاری از درختان آنها در سال های اخیر خشکیده است و برخی از این روستاها هر سه روز یکبار فقط به اندازه ۱۵ دقیقه آب شرب دارند و با آبرسانی سیار نیاز آب شرب این مناطق تامین می شود.
به گفته کارشناسان منشاء بیش از ۹۰ درصد آبهای زیرزمینی استان یزد کوهستان های شیرکوه در شهرستان تفت است اما شدت یافتن بحران کم آبی شرایط را به گونه ای رقم زده که آب شرب حدود ۲۲۰ روستای شهرستان تفت به وسیله تانکر تأمین می شود و شبکه آب برخی از روستاهای این شهرستان نیز فقط برای یک یا ۲ ساعت در روز آب آشامیدنی و بهداشتی را تامین می کند.
بحران تامین آب در شهرستان تفت در فصول گرم سال چهره عریان خود را به نمایش می گذارد به گونه ای که مناطق شهری در سال جاری با جیره بندی آب مواجه بود، مشکلی که شاید کمتر نقطه شهری در استان و یا کشور شاهد آن باشد، مردم شهر "نیر" شهرستان تفت در بهترین حالت در روزهای تابستان امسال چهار ساعت در روز آب داشتند و آب شهر تفت نیز از اردیبهشت تا مهرماه امسال جیره بندی شد و ساکنان برخی از مناطق این شهر نیز روزی هشت ساعت آب شرب داشتند.
نابودی کشاورزی و باغداری تفت به دلیل کم آبی
کشاورزی و باغداری شهرستان تفت که روزگاری با یک هزار و ۴۰۰ رشته قنات آبیاری می شد، زبانزد خاص و عام بود و تفت در گذشته بیشترین تعداد قنات را در بین شهرستان های کشور به خود اختصاص داده بود، با خشک شدن بخش عمده این قنات ها کشاورزی و باغداری نیز رونق خود را از دست داده و در برخی از روستاها تقریبا کشاورزی از بین رفته است و در معدود روستاهای شهرستان تفت هنوز باغداری اندک رمقی دارد و در فصول پرآب نیز گاهی کشاورزی انجام می شود .
علی فلاح یکی از باغداران تفتی به گزارشگر ایرنا گفت: باغ های تفت بر اثر خشکسالی از بین رفته اند و باغ های باقی مانده تفت نیز در ایامی که نیاز به آبیاری دارد، گاهی مواقع تا ۶۰ روز آبیاری نمی شوند که این مسئله باعث از بین رفتن بخش قابل توجهی از درختان باغ ها شده است.
وی ادامه داد: در دهه های قبل محصولاتی آب بر مانند بادام، زردآلو، هلو، انگور و خرمالو نیز در شهر تفت کاشته می شد ولی بر اثر خشکسالی همه این نوع درختان خشک شده و از باغ های این باغشهر استان تنها درختان انار کم آبخواه ادامه حیات می دهد.
مهاجرت روستاییان به دلیل خشکسالی
خشکسالی های پیاپی باغداری، کشاورزی و دامداری را که شغل اصلی مردم شهرستان تفت است از بین برده و سبب مهاجرت روستائیان به مرکز استان برای یافتن کار شده است ولی با این حال افرادی که توانایی مهاجرت نداشته اند در روستا باقی مانده و با مشکلات آن دست و پنجه نرم می کنند.
سیمای روستاهای تفت نشانگر آثار مخرب خشکسالی است، درختان بادام و گردویی که خشکیده و زمین های کشاورزی که به حال خود رها شده اند و فقط در برخی مناطق خوش آب و هوا، خانه هایی ویلایی برای تفریح در آخر هفته ها و روزهای تعطیل بنا شده است.
دهقانی سانیجی از اهالی منطقه سانیج بخش مرکزی تفت گفت: روزگاری باغداری و کشاورزی محل درآمد اهالی بود و این منطقه ۱۶ مدرسه داشت ولی خشکسالی سبب مهاجرت اهالی شده و دیگر مدرسه فعالی در این منطقه باقی نگذاشته است.
وی افزود: اگر دولت سیزدهم فکری برای تامین آب روستاهای تفت نکند، این روستاها که زمانی آبادترین مناطق استان یزد بوده اند، برای همیشه نابود و خالی از سکنه می شوند.
آب شرب، کیمیای کمیاب در روستاهای تفت
مردم برخی از روستاهای تفت مدت هاست که دیگر به فکر تامین آب برای کشاورزی و باغداری نیستند و آن را به خاطره ها سپرده اند و این روزها مهمترین دغدغه آنها فقط تامین آب شرب برای ادامه حیات است.
هم نشینی کم آبی و مهاجرت باعث شده تا تفت رتبه سالمندترین شهرستان استان یزد را به خود اختصاص دهد، که این موضوع نشانگر آن است که از یک طرف کم آبی سبب مهاجرت روستائیان به مرکز استان شده است و از سوی دیگر جمعیتی که باید مشکل کمی آبی را تحمل کنند غالباً افراد سالمندی هستند که شاید توان حمل ظرف های آب را هم ندارند.
احمد زارع از ساکنان روستای بیداخوید شهرستان تفت به گزارشگر ایرنا گفت: روزگاری در این روستا که در کوهستان های شیرکوه قرار دارد، حدود ۶۹ چشمه و قنات فعال بود ولی بر اثر خشکسالی نه تنها کشاورزی و باغداری از رونق افتاده است بلکه آب آشامیدنی این روستا نیز به واسطه تانکر تأمین می شود به گونه ای که اهالی سه روز یکبار ۱۵ دقیقه آب شرب و بهداشتی دارند.
وی تأکید می کند: اهالی این روستا که اکثر آنان سنی ازشان گذشته طاقت تحمل سختی ها را و این در حالی است که در ایام تابستان به سختی با مشکل باید آب شرب را تامین کنند.
دهقان بنادکوکی، از اهالی بنادکوک دیزه بخش نیر شهرستان تفت هم اظهار میدارد: آب شرب این روستا که از چاه تأمین می شود بسیار اندک است و کیفیت مطلوبی ندارد و برای تأمین آب شرب از تانکر استفاده می شود، کاش گاهی مسوولان به این روستا بیایند و یک لیوان از آب آن را بنوشند تا به کیفیت پایین آن پی ببرند.
بحران کم آبی حتی به نصرآباد تفت که از دهستان های خوش آب و هوای استان محسوب می شود هم رحم نکرده است و آن گونه که طایفی از اهالی این دهستان بیان کرد: تا سال گذشته اهالی دهستان نصرآباد مشکلی در زمینه تامین آب شرب نداشتند ولی امسال با برنامه قطعی آب مواجه بودند و چند ساعت از روز آب شرب قطع بود.
شهر تفت هم از گزند بی آبی در امان نمانده است و کم آبی صدای اهالی این باغشهر ییلاقی استان یزد را هم درآورد به گونه ای که تابستان امسال آب شرب آنان توسط آب چاه های کشاورزی که بعضاً کیفیت مطلوبی ندارد، تأمین شد.
اعظم فلاح تفتی از فرهنگیان شهر تفت گفت: برخی روزهای تابستان حتی یک ساعت هم آب نداشتیم و این شرایط برای خانواده هایی که بچه کوچک دارند خیلی سخت است که یک یا دو روز در تابستان گرم شهر تفت آب نداشته باشند.
دهقان نیری از شهروندان شهر نیر هم اظهار داشت: آب این شهری که در دامنه شیرکوه قرار دارد، جیره بندی شده است به گونه ای که شهر به دو قسمت تقسیم شده که هر کدام چهار ساعت در روز آب دارند و بقیه ساعت ها آب شهر قطع است و بحران کم آبی در تابستان سال به سال بدتر می شود .
آثار خشکسالی در دیار شیرکوه
امام جمعه تفت در باره وضعتی آب در این شهرستان گفت: استان یزد و شهرستان تفت از استان های بسیار کم بارش است و تداوم چند ساله خشکسالی معضلات زیادی را پدید آورده است.
حجت الاسلام علی محمد گلوردی ادامه داد: مشکل کمبود آب در شهرهای تفت و نیر و تمام آبادی های این شهرستان وجود دارد به گونه ای که در برخی آبادی ها مردم در شبانه روز دو تا سه ساعت آب دارند از این رو باید فکر اساسی در این زمینه انجام شود.
بخشدار نیر هم در این زمینه اظهار داشت: روستای بیداخوید بدترین وضعیت را به لحاظ منابع آب دارد و مردم این روستا شرایط سختی را برای تامین آب شرب و بهداشتی تحمل می کنند.
سید روح الله میرخلیلی می افزاید: تلاش های زیادی برای حفر چاه آب آشامیدنی در این روستا و یا بهسازی چاه های موجود انجام شده که نتیجه ای نداشته و هرجا چاه حفر شده به آب نرسیده است.
رئیس جهاد کشاورزی شهرستان تفت هم با بیان اینکه روزگاری سطح زیر کشت انار تفت بیش از هزار هکتار بود، اظهار داشت: بر اثر خشکسالی سطح باغ های انار تفت به زیر ۷۰۰ هکتار رسیده است و میزان بازدهی باغ های موجود نیز به دلیل کم آبی کاهش یافته است.
محمدحسین فلاح نژاد ادامه داد: برای بالا بردن بهره وری آب و حفظ باغهای انار تفت در چهار سال گذشته در ۳۰۰ هکتار از باغهای شهر تفت سیستم آبیاری نوین اجرا شده که افزایش ۱۰۰ درصدی بهرهوری آب را باعث شده است.
آب شرب ۲۲۰ روستای شهرستان تفت با تانکر تأمین می شود
رییس اداره آب و فاضلاب تفت هم گفت: در فصل گرم سال ۲۲۰ روستا و در فصل زمستان نیز آبرسانی به ۱۶۰ منطقه روستایی این شهرستان توسط تانکر و به صورت سیار انجام می شود.
مهدی خلاصه زاده علت قطعی های آب شهر تفت را کمبود منابع آب بیان کرد و افزود: از ۵۴ لیتر بر ثانیه آب شرب تفتی، ۵۳ لیتر بر ثانیه آن از ۱۰ حلقه چاه و همچنین چهار حلقه چاه استیجاری تأمین می شود.
وی تصریح کرد: میزان مصرف آب شرب در شهر تفت در تابستان امسال ۱۷۰ لیتر بر ثانیه و گاهی مواقع به ۱۹۶ لیتر بر ثانیه می رسید که این شهر حدود ۶۰ تا ۸۰ لیتر بر ثانیه کمبود آب داشت و هر روز ۴ ساعت آب مشترکان تفت بر اساس برنامه زمان بندی در بین محله های مختلف قطع می شد، کمبود آب بهتر مدیریت شود.
تامین نیازمند تصمیم ملی برای همه مردم ایران
بحران آب و کم آبی از مرزهای روستایی، شهری و استانی گذاشته است و به یک بحران ملی تبدیل شده است که باید برای آن تصمیم گیری و سیاستگذاری ملی صورت گیرد و در این راستا توزیع عادلانه آب با اولویت تأمین آب شرب مردم و تلاش برای فرهنگ سازی در مصرف بهینه آب را می توان دو محوری دانست که باید برای آن برنامه ریزی شود.
مرکز شهرستان ۵۰ هزار نفری تفت در ۲۰ کیلومتری جنوب غربی شهر یزد قرار دارد.